สรุปสั้น ๆ
- เริ่มที่ Settings › System › Storage › Temporary files แล้วติ๊กออกที่ Downloads ก่อนกด Remove files
- เปิด Storage Sense ให้ Windows ล้างไฟล์ชั่วคราวและถังรีไซเคิลให้อัตโนมัติ
- แคช Windows Update ล้างได้ผ่าน Disk Cleanup › Clean up system files
- ห้ามลบโฟลเดอร์ WinSxS, System32 หรือ Installer ด้วยมือ ถ้าจะลดขนาด WinSxS ให้ใช้คำสั่ง DISM
- CleanSweep ล้างขยะระบบได้ฟรี และรุ่น Pro ล้างแคชเบราว์เซอร์และแอปพร้อมตั้งล้างอัตโนมัติทุกสัปดาห์
ไฟล์ขยะใน Windows 11 คืออะไร?
ไฟล์ขยะ (junk files) คือไฟล์ที่ Windows และโปรแกรมสร้างขึ้นใช้ชั่วคราว แล้วไม่จำเป็นต้องเก็บไว้อีก เช่น ไฟล์ใน Temp แคชของ Windows Update รายงานข้อผิดพลาด ไฟล์บันทึก (log) แคชภาพย่อ และไฟล์ในถังรีไซเคิล ลบแล้วไม่กระทบการทำงาน เพราะถ้าระบบต้องใช้อีก ก็จะสร้างขึ้นใหม่เอง
ข้อควรรู้คือการล้างขยะช่วย คืนพื้นที่ดิสก์ ได้ชัดเจน แต่ไม่ได้ทำให้เครื่องเร็วขึ้นเสมอไป ถ้าเครื่องช้า ลองดูโปรแกรมที่เปิดพร้อม Windowsด้วย
ไฟล์ไหนลบได้อย่างปลอดภัย และไฟล์ไหนไม่ควรลบ?
| ประเภท | ลบได้ไหม | หมายเหตุ |
|---|---|---|
Temporary files (%temp%) | ได้ | ไฟล์ที่กำลังใช้จะถูกข้ามเอง |
| Windows Update Cleanup | ได้ | หลังลบ จะถอนอัปเดตเก่าบางตัวไม่ได้ |
| Delivery Optimization Files | ได้ | ไฟล์อัปเดตที่เก็บไว้แชร์ให้เครื่องอื่น |
| Thumbnails และ Windows error reports | ได้ | ระบบสร้างใหม่เมื่อจำเป็น |
| Previous Windows installation (Windows.old) | ได้ ถ้าไม่ต้องย้อนเวอร์ชัน | ลบแล้วย้อนกลับ Windows รุ่นก่อนไม่ได้ |
| Downloads | ระวัง | เป็นไฟล์ของคุณเอง ตรวจก่อนทุกครั้ง |
| WinSxS, System32, Installer | ห้ามลบเอง | เป็นส่วนหนึ่งของ Windows |
ล้างไฟล์ขยะ Windows 11 ด้วยเครื่องมือของ Windows ทำอย่างไร?
ทุกขั้นตอนใช้เครื่องมือที่ติดมากับ Windows 11 ไม่ต้องติดตั้งอะไรเพิ่ม ทำตามลำดับเพื่อให้ได้พื้นที่คืนมากที่สุดโดยไม่เสี่ยง
-
ดูว่าอะไรกินพื้นที่
เปิด Settings › System › Storage Windows จะแสดงว่าพื้นที่ถูกใช้ไปกับแอป ไฟล์ชั่วคราว เอกสาร และอื่น ๆ เท่าไร ช่วยให้รู้ว่าควรเริ่มจากตรงไหน
-
ลบ Temporary files
ในหน้า Storage กด Temporary files รอให้ระบบคำนวณ แล้วติ๊กเลือกรายการ เช่น Temporary files, Windows Update Cleanup, Delivery Optimization Files และ Thumbnails ติ๊กออกที่ Downloads ถ้าคุณไม่ได้ตรวจโฟลเดอร์นั้น แล้วกด Remove files
-
เปิด Storage Sense ให้ล้างอัตโนมัติ
ใน Settings › System › Storage เปิด Storage Sense แล้วกดเข้าไปตั้งค่า เลือกให้ล้างไฟล์ชั่วคราวอัตโนมัติ กำหนดรอบการทำงาน และตั้งระยะเวลาลบไฟล์ในถังรีไซเคิล ส่วนตัวเลือกลบไฟล์ใน Downloads ให้ตั้งเป็น Never ถ้าคุณเก็บไฟล์สำคัญไว้ที่นั่น
-
ใช้ Disk Cleanup แบบ system files
กด Win + R พิมพ์
cleanmgrเลือกไดรฟ์ C: แล้วกด Clean up system files ระบบจะสแกนเพิ่มรายการระดับระบบ เช่น Windows Update Cleanup และ Windows upgrade log files เลือกรายการที่ต้องการแล้วกด OK -
ล้างโฟลเดอร์ Temp ด้วยตัวเอง
กด Win + R พิมพ์
%temp%แล้วกด Enter เลือกทั้งหมดด้วย Ctrl + A แล้วกด Delete ถ้าขึ้นว่าไฟล์กำลังถูกใช้งาน ให้เลือก Skip ไฟล์เหล่านั้นเป็นของโปรแกรมที่เปิดอยู่ -
ลดขนาด WinSxS อย่างถูกวิธี
เปิด Terminal แบบผู้ดูแลระบบ แล้วสั่ง
DISM /Online /Cleanup-Image /StartComponentCleanupคำสั่งนี้ลบคอมโพเนนต์รุ่นเก่าที่ถูกแทนที่แล้วอย่างปลอดภัย อาจใช้เวลาหลายนาที ไม่แนะนำให้เติม/ResetBaseเพราะจะทำให้ถอนอัปเดตที่ติดตั้งไปแล้วไม่ได้อีก -
เคลียร์ถังรีไซเคิลและไฟล์ขนาดใหญ่
ตรวจถังรีไซเคิลแล้วกด Empty Recycle Bin จากนั้นเปิด Settings › System › Storage › Cleanup recommendations ซึ่งแนะนำไฟล์ขนาดใหญ่ ไฟล์ที่ไม่ได้ใช้ และแอปที่ไม่ค่อยได้เปิด ตรวจทีละรายการก่อนลบ
-
ล้างแคชเบราว์เซอร์จากในเบราว์เซอร์
ในเบราว์เซอร์ส่วนใหญ่ กด Ctrl + Shift + Delete เพื่อเปิดหน้าล้างข้อมูล เลือกเฉพาะ Cached images and files ถ้าไม่อยากออกจากระบบเว็บไซต์ต่าง ๆ อย่าเลือก Cookies และรหัสผ่าน
ถ้าเพิ่งอัปเกรด Windows รุ่นใหญ่ โฟลเดอร์ Windows.old จะถูกเก็บไว้ราว 10 วันเพื่อให้ย้อนกลับได้ และ Windows จะลบให้เองหลังจากนั้น ถ้าเครื่องใช้งานได้ปกติและพื้นที่ไม่พอ ลบผ่าน Temporary files ได้ (Previous Windows installation)
ทำไมไม่ควรลบ WinSxS, System32 หรือ Prefetch เอง?
เพราะโฟลเดอร์เหล่านี้เป็นส่วนหนึ่งของ Windows ไม่ใช่ขยะ WinSxS เก็บคอมโพเนนต์ที่ Windows ใช้ติดตั้งอัปเดตและซ่อมตัวเอง และขนาดที่เห็นใน File Explorer มักดูใหญ่เกินจริง เพราะไฟล์จำนวนมากเป็น hard link ที่ใช้พื้นที่ร่วมกับ System32 การลบด้วยมืออาจทำให้อัปเดตไม่ได้หรือบูตไม่ขึ้น ส่วน Prefetch ช่วยให้โปรแกรมเปิดเร็วขึ้น ลบไปก็จะถูกสร้างใหม่ และไม่ได้คืนพื้นที่มาก
ระวังคำแนะนำที่ให้ลบโฟลเดอร์ C:\Windows\Installer เพื่อคืนพื้นที่ โฟลเดอร์นี้เก็บข้อมูลที่ใช้ซ่อมและถอนโปรแกรม ลบแล้วจะเกิดปัญหาโปรแกรมถอนไม่ออกตามมา
CleanSweep ช่วยล้างไฟล์ขยะได้อย่างไร?
CleanSweep รวมขั้นตอนข้างบนไว้ในหน้าเดียว สแกนแล้วแสดงขนาดของแต่ละหมวดให้คุณเลือกก่อนล้าง
- รุ่นฟรี ล้างขยะระบบ Windows ได้แก่ Temp แคช Windows Update รายงานข้อผิดพลาด log แคชภาพย่อ และถังรีไซเคิล พร้อมตัวหาไฟล์ขนาดใหญ่
- รุ่น Pro เพิ่มการล้างแคชเบราว์เซอร์ (Chrome, Edge, Brave, Vivaldi, Opera, Firefox) แคชแอปอย่าง Discord, VS Code, Slack, Teams, Spotify และ Steam ร่องรอยความเป็นส่วนตัว แคชเครื่องมือนักพัฒนา ล้างอัตโนมัติทุกสัปดาห์ และลดขนาด WinSxS ผ่าน DISM
- ตรวจ junction ก่อนลบทุกไฟล์ และไม่กวาดโฟลเดอร์ที่เสี่ยง เช่น ค่า
%TEMP%ที่ถูกตั้งให้ชี้ไปยังรากของไดรฟ์
ดูรายละเอียดที่หน้าฟีเจอร์ล้างขยะ หรือดาวน์โหลด CleanSweep มาลองฟรี
คำถามที่เกี่ยวข้อง
ลบไฟล์ในโฟลเดอร์ Temp ปลอดภัยไหม?
ปลอดภัย ไฟล์ใน Temp เป็นไฟล์ชั่วคราวที่โปรแกรมสร้างไว้ใช้แล้วทิ้ง ไฟล์ที่ยังใช้งานอยู่จะลบไม่ได้และถูกข้ามไปเอง ควรปิดโปรแกรมที่เปิดอยู่ก่อนเพื่อให้ล้างได้มากขึ้น
Storage Sense ลบไฟล์ใน Downloads ไหม?
ลบได้ถ้าคุณเปิดตัวเลือกนั้นไว้ ค่าเริ่มต้นของ Storage Sense จะไม่ลบไฟล์ใน Downloads ตรวจการตั้งค่าให้เป็น Never ถ้าคุณเก็บไฟล์สำคัญไว้ในโฟลเดอร์นี้
ควรล้างไฟล์ขยะบ่อยแค่ไหน?
สำหรับคนส่วนใหญ่ เดือนละครั้งก็เพียงพอ หรือเปิด Storage Sense ให้ทำอัตโนมัติ การล้างบ่อยเกินไปไม่ได้ช่วยอะไรเพิ่ม เพราะแคชบางอย่างช่วยให้โปรแกรมเปิดเร็วขึ้น
คู่มือที่เกี่ยวข้อง: วิธีถอนโปรแกรมให้หมดจด · วิธีลบโปรแกรมที่ถอนไม่ออก · วิธีปิดโปรแกรมที่เปิดพร้อม Windows